Einde archeologisch onderzoek KPN-complex: zijde Oude Hulst

Printerversie
Gepubliceerd op: 31-08-2020 | Gewijzigd op: 31-08-2020
Vrijdag 28 augustus 2020: Einde archeologisch onderzoek op voormalig KPN-terrein, zijde Oude Hulst.
 
Zo ziet het KPN-terrein er weer egaal en ongeschonden uit.
Na ruim een maand onderzoek [vanaf 20 juli 2020]  is er dan niets onthutsend
boven aarde gekomen [behalve die omgekeerde pot]. Maar de archeologen
vonden het leuk en interessant werk. Zo erg zelfs dat de temparatuur in
de tweede en derde week van augustus 2020 boven de 30° steeg.

foto © paul kriele,  31 augustus 2020.

Bericht van 25 augustus 2020: Fundamenten, vloeren en muren  van vierde pand op rij aan Oude Hulst  onderzocht 
Op deze locatie stond al in de middel eeuwen een huis met de rooijlijn schuin lopend met de straat mee.  De voorgevel stond dus -in tegenstelling tot de tegenwoordige situatie- schuin 'afbuigend' met de loop van de  St. Jorisstraat  mee. Op de kruising met de later aangelegde Prins Bernhardstraat, sloot die daar dan precies aan met de St.Jorisstraat,  die verder doorloopt langs  het Huis van Bewaring.
Van die oude voorgevel is de --ook schujn lopende- fundering zichtbaar gekomen.  Er is op de baksstenenveel wit uitslag zichtbaar dat afkomstig is van de mortelvoegen.
'Op dit  langerekt stuk heeft door de eeuwen heen achtereenvolgens wisselende  bebouwing  gestaan,' aldus archeoloog  Ingrid Cleijne. Die een  antwoord schuldig moet blijven wannneer we om perioden en specifieke tijden van die bebouwing vragen.
Maar links, vanaf de straatkant gezien, leidt de bebouwing naar de 16e eeuw of jonger.
En vooraan dus middel eeuws. Helaas geeft dit deel van het onderzoeksterrein - qua vondsten - weinig bijzonders prijs
 
Deze week, vanaf 24 augustus zijn de archeologen van  BAAC nog bezig met het onderzoeken van de fundamenten, de vloeren en de muren een het vierde pand op rij aan de Oude Hulst.
foto © paul kriele, 25 augustus 2020.

Bericht van vrijdag 21 augustus 2020 Nieuwe vondsten op onderzoeksterrein KPN
In een nieuw onderrzoekstrook hebben de archeologen van de BAAC in een huis een open haard en Hollands blauw witte tegeltjes - daterend uit 1625-1650-  ontdekt ,die afkomstig zijn uit  de keuken. 
De huizen stonden blijkbaar, vegeleken bij de huidige sitiuatie, verder over de huidige trottoir met hun voorgevel.
Mometeel, vrijdag 21 augustus 2020, wordt op deze locatie voor het eerst dieper in de grond  gegraven. Net zoals het buurhuis rechts zijn de archeologen bezig met het uitgraven van de kelder. Daarboven zijn de contouren  zichtbaar van een open haard.

Ingrid Ceijne en Sjaak Mooren spreken over een interessant onderzoeksterrein. Het is hier leuk te werken. Heel bijzonder, aldus Sjaak Mooren.  De BAAC denkt nog twee weken nodig te hebben om het gebied dat hier ingeklem ligt tussen de Morten en de Prins Bernhardstraat, in kaart te kunnen brengen. Voorheen heette dit de Mortel en daar stond, waar precies is onbekend, een mansio. .
Vierde pand op rij aan Oude Hulst
Een nieuwe onderzoekstrook thv een huis waarvan de plattegrond zich verder in de straat [Oude Hulst] uitstrekte.
Hierboven: Onderin zijn de gebogen contouren van de schouw  te zien. 
Onder: Vooraan onder Ingrid Cleijne en Sjaak Mooren.

foto's © paul kriele, 21 augustus 2020.

Bericht van 20 augustus 2020  Artikel op  Erfgoed
VertCrrceit Verderop dez epagina wordtgeproakenoer deoude jhusje waar vanaf de jaren zestig een rijtje maisonetwoningen werden gezet. Op die plek kwamen de vloeren van  huisjes met een lemen vloer en eenkamerwoningen te voorschijn. Daar staat dat die oude huisjes tot 1966 daar hebben gestaan.  Dat moet zijn 1934 , het jaar waarin de oudbouw op het terrein werd gesloopt.


Op de pagina van  Erfgoed wordt ook een artikel opgenomen over de resultaten van dit onderzoek op het voormalig KPN-terrein, zijde Oude Hulst.
 Archiefmedewerker Jac Biemans die het schrijft, begint met de Weversplaats, een straat  die in de middel eeuwen is aangelegd op een van nature hoog gelegen gebied aan de rand van de stad.
Op die locatie en ook daarnaast, werd later een groot voorhuis [aan de Oude Hulst] gebouwd waaronder zich een kelder bevond.
Dergelijke huizen werden meesatal bewoond door ambachtslieden.
Daarachter zijn de vloeren van eenkamerwoningen vrijgekomen. zoals verder op deze pagina wordt beschreven. 

De Weversplaats,  zoals de naam al zegt, duidt op het ambacht met textiel, zoals weverijen, volders en ververijen.

De oudste huisjes dateren van rond  1350. Daarvan is op die lemen vloer ook een  kleine bakstenen vloer aangebracht, waarop het haardvuur brandde. Op een dergelijk haardvuur werd, naast dat het diende voor het verwarmen van het huis, ook gekookt. 


Voortzetting archeologie op KPN-complex zijde Oude Hulst : onderzoek op locatie 'tweede' huis aan straatkant van de Oude Hulst.
Een tweede sleuf [gezien van af Oostelijke richting], waar ook een huis aan de straatkant stond, geeft niet veel bijzonders prijs. .Daar waar de mannen in oranje hes staan kwam wel een gebogen muurtje tevoorschijn. De archeologen graven hier niet dieper,  zo lichtte Ingrid Cleijne toe.   foto © paul kriele, 14 augustus 2020. 

Deze week 33 hebben de archeologen van de BAAC na enekle tropische dagen hun onderzoek op het KPN-terrein aan de Oude Hulst voortgezet. Dat is ter hoogte van de tweede sleuf, gezien vanaf oostelijke richting, op de plek waar ook een  huis aan de straatkant heeft gestaan. Op die locatie waren  ze al eerder bezig en vonden er in de vloer van een middel eeuws huisje een omgekeerde vaas [zie bericht hier onder].
Op dit moment gaan ze wat dieper. Maar ze zijn buiten een middel eeuwse muur verder niets bijzonders tegen gekomen. Vermeldenswaard is nog wel een gebogen stenen muur [op de foto rechts achterin]  Maar aangezien  hier dat werk ophoudt [ze graven niet dieper....] komt daarvan uit het verleden niets te voorschijn.

Bericht van 7 augustus 2020: Vondst van omgedraaide kan in middel eeuws huisje aan Achter het Lam
De archeologen hebben deze week dinsdag 4 en woendag 5 augustus 2020 een kan opgegraven. Dat gebeurde in de onderzoeksgleuf die als eerste werd onderzocht en waar de funderingen van zes eenkamerwoningen werden blootgelegd. De cameren' werden min of meer geëxploiteerd door de bewoner van het hoofdhuis aan de straatkant [Oude Hulst/ Weversplaats]. De kan zat onder de lemen vloer van een daarvoor middel eeuws [ongeveer rond 1350] huisje. Die kan was bedoeld om boze geesten af te schrikken. Eerder hebben Bossche archeologen ook al een dergelijk soort kan aangetroffen.
Het gaat om de de onderzoeksgleuf waar in de 18e eeuw op die oudste eerdere huizen de cameren zijn gebouwd Die bestonden uit een kamer en daarboven een zolder waar een compleet gezin woonde.Naast een van de voordeuren kwam bij het graven ook al een beerput vrij, waarvan alle bewoners voor hun behoefte gebruik maakten. Later deze week kwam er in de even verderop gegraven onderzoeksgleuf nog een beerput vrij.

De Oude Hulst, toen nog Weversplaats geheten,  stond aan de straat het hoofdhuis en een rijtje  van zes camaren. Daar langs liep het steegje Achter het Lam.
De Weversplaats en omgeving was, zo stelt Erfgoed, oorspronkelijk een wijk van textielbewerkers
 
..
.,....
KPN-terrein: De opgegraven, onder een lemen vloer te
voorschijn gekomen, kan van aardewerk.

foto's © erfgoed 's-hertogebosch, 5 en 6 augustus 2020.
......
*
......
Een van de onderzoekssleuven op het KPN-terrein.
foto © paul kriele,  3 augustus 2020.

Situatie  van onderzoeksterrein op 6 augustus 2020.
 
Leden van BAAC onder wie Ingrid Cleijne [2e v.l]. op het onderzoeksterrein van KPN,
waar al drie weken archeologisch onderzoek wordt gedaan.
 
Deze week [week 32 vanaf 3-8-2020] is een zwart geblakerde vloer van het relatief
grotere huis, gelegen dwars op de Oude Hulst vrijgekomen. 
Het kan van een ambacht [oven of stookplaats] zijn.
  foto © paul kriele,  6 augustus 2020.

Bericht van 5 augustus 2020 Ingrid Cleijne van de BAAC vetelt dat in de derde onderzoeksgleuf nog maar net zichtbaar de funderingen van een tweede  reeks een kamerwoningen is vrijgekomen. Daar moet de grond nog verder worden afgegraven. Maar er zijn al een beerput en de daarop aangesloten rij houten plees in het zicht gekomen Zij sloten met een buis aan op de beerput [zie foto hieronder] die eerder was opengelegd. 
Het is al de tweede reeks cameren die de archeologen van de BAAC op het KPN-terrein hebben ontdekt. 'Heel bijzonder,  deze opgravingen voor de Bossche geschiedenis,' aldus Cleijne. De houten toiletten dateren uit de vorige eeuw.

Update laatst genomen foto van 3 augustus 2020  tweede beerput vrijgekomen
Voor laatste foto: genomen op . 29 juli 2020. 
Nieuwe proefsleuf dwars op Oude Hulst gegraven.
.....
-Boven: De intussen verder blootgelegde sleuf, die gegraven werd dwars op de Oude Hulst. Daarin is ook een beerput  vrijgekomen.
Situatie van die beerput: rechts achter, precies in het verlengde van de licht blauwe zendmast van KPN met daarachter enkele BAAC-onderzoekers.

foto's © paul kriele, 29 juli en 3 augustus 2020.
...........................
Een nieuwe onderzoekssleuf die deze week [week  31 vanaf 27 juli 2020]
als laatste werd gegraven.

foto © paul kriele , 29 juli 2020.

Voorlaatste foto's van archeologisch onderzoek op KPN-complex dd.27 juli 2020
 
...............
Vergezicht en inkijk naderbij op nieuw -deze week vanaf 27 juli 2020]- door BAAC gestart onderzoek aan zijde Oude Hulst, waar een rij huizen heeft gestaan.  foto's © paul kriele, 27 juli 2020.
 
Met zij allen op één beerput...
Tot nu is op het terrein slechts één beerput aangetroffen. Op de locatie waar 5 à 6 een kamerwoningen stonden kwam een beerput door de tegelvloer te voorschijn.  Eentje... voor een rijtje huizen. Mogelijk dat er elders nog een gevonden wordt. ..










<<< beerput


Zicht op langgerekt onderzoeksterrein op KPN-complex, waar voorheen [tot jaren 80] een rijtje
sociale woningbouw [maisonnettes] heeft gestaan.
Uit de 18e eeuws dateert de in week 30
blootgelegde funderingen van  5 à 6 één kamerwoningen.
De bewoners daarvan maakten gebruik van
één [houten] poepdoos die op deze put loosde. 
Onderaan, in dat deel werd de fundering van
een groter huis aan de Oude Hulst opgegraven.
Langs deze onderzoeksgleuf
[aan de linker kant] liep oudtijds een straatje.


foto's © paul kriele,  27 juli 2020.
........................................................................................

Update van berichten 22 en 23 juli 2020 vloeren van éénkamerwoningen bloot gelegd 
Intussen hebben de mannen en vrouwen van BAAC achtereenvolgens drie tegelvloeren van de voormalige 5 à 6 kamerwoningen bloot gelegd. De huisjes waren slechts 3x 5 meter van oppervlakte en dateren van de 18e eeuw. Dus al tamelijk vroeg, aldus Sjaak Mooren. Aan de huidige straatkant is nu de fundering van het grotere huis vrijgekomen.  Hrerna gaan de onderzoekers verder naar de straatkant van de Oude Hulst die, gezien vanaf de Weversplaats, krom naar links afboog, richting St.Jorisstraat die ooit ook [Oude]  Hulst heette.
'We zijn er nog wel wat weekjes actief,' zegt Mooren.
 
De onderzoekssleuf op de plek waar in de jaren 50-80 een soort maisonnettes in de sociale woningbouwsfeer stonden.Van rechts onder naar boven de tegelvloeren van de  5 à 6 éénkamerwoningen.   foto © paul kriele, 21 juli 2020.

De BAAC is deze week begonnen met archeologisch onderzoek op het binnenterrein van het KPN-complex aan de zijde Oude Hulst. Daar hebben -volgens de kadastrale kaart- op het nu te onderzoeken deel een kamerwoningen gestaan. 
 
.....
Dinsdagmiddag 21 juli 2020: De onderzoekssleuf op de plek waar-langs een steegje dat links naar achteren loopt - ooit ééen kamerwoningen hebben gestaan. Vooraan, waar de mannen van BAAC staan,  eene dikkere klinkermuur van de fundering van een groter huis dat vooraan, aan  de straatkant van de Oude Hulst stond.
foto ©paul kriele, 21 juli 2020. 

Sjaak Mooren en Ingrid Cleijne en collega's van de BAAC gaan de komende weken het terrein dieper bloot leggen. Op de huidige strook -haaks op de Oude Hulst- stond vanaf kort na de oorlog een rijtje -in twee etages -volkswoningen op een onderbouw voor fietsenbergingen.  In de jaren 80 zijn die afgebroken.
Aan de overzijde, naast de ZND [drukkerij], stonden nog 19e eeuwse huizen met o.a. een kruidenierswinkel van Koosje Geenen en een tweede hands militaire kleding uitdragerij van Van den Bergh. Ook die zijn begin 80, voorafgaand aan de bouw van het gerechtsgebouw van Justitie, afgebroken.
 
..
-Boven: De strook aan de Oude Hulst op terrein van voorheen KPN,
waar leden van de BAAC archeologisch onderzoek verrichten.
Op de achtergrond links de flat Zuidwal 12-57 en rechts het gebouw van RWS.
Onder: 'Luchtfoto' van het binnenterrein van de KNP aan de Prins Bernhardstraat
.
Op de achtergrond de vleugel van KPN aan de Prins Bernhardstraat.
foto's © paul kriele, 21 juli 2020 .
........................
t
 

Terug naar boven