Opening Erasmusfestival over belang Onderzoeksjournalistiek

Printerversie
Gepubliceerd op: 22-11-2018 | Gewijzigd op: 22-11-2018

De drieleden van de paneldiscussie, oud Volkskrantredacteur Jan Tromp, stadschroniqueur Eric Alink en oud provinciaal redacteur van het Brabants Dagblad Ron Lodewijks rondden tegen 22.00 uur de discussie over onderzoeksjournalistiek af. Want onderzoeksjournalistiek, daar ging het deze avond in de voormalige Toonzaal in de Prins Bernhardstraat over. De conclusie was dat er altijd wel allerlei vormen van journalistiek zullen blijven bestaan: de gewone journalistiek zoals de meesten die kennen, de onderzoeks- en de participatiejournalistiek en de  populaire journalistiek van de glossy’s [door Alink de emo-journalistiek genoemd]. Het verbaast Alink dat het BD online deze ‘bloed bespatte’  journalistiek hanteert en de papieren krant zich houdt bij de traditionele vorm van berichtgeving.
Aansluitend en ook tegen het slot van de discussie maakte Eric Alink een treffend statement : De klassieke journalistiek gaat meer de boer op. Alles vervloeit,  man -vrouw, neem bijv. de transgenderactualiteit], de samenleving noem maar op'.

Ook werd nog [al of niet bekritiseerd] de toekomst van de papieren krant beschouwd. Daarover heeft de NRC al aangekondigd dat zij daarmee in 2020 stopt..  

Bestuur resp. genodigden van resp. aan de opening
van het Erasmusfestival in de Willem Twee [voorheen de Toonzaal]. Vvlnr: Ans Buys, oud-burgemeester Ton
Rombouts bestuursvoorzitter van de stichting Erasmusfestival
Brabant, Heleen Herber, Jan van Velthoven, de
gespreksleider Jantine Schuit onderwijsdecaan
bij de UvT, een van de sprekers Ides Debruyne
en Sarah Leers en Angelique Penners. Stadschroniqueur
Eric Alink staat op dat moment op het spreekgestoelte
.

foto © paul kriele,  21 november 2018.
....................................................................................................

Tromp en Lodewijks: 'Maar wat is uiteraard het alternatief als je aan de kosten denkt?  Meer innoveren en meer advertentie op internetkranten. Het Brabants Dagblad heeft nog een redelijke –oudere - lezerspopulatie. Maar de jeugd neemt het nieuws van internet [you tube en nieuws.nl]. Toch ontwikkelen de meesten, aldus Tromp, 'naar gelang hun leeftijd naar een eigen vorm van nieuwsgaring en nieuwselectie, het nieuws. De jeugd bouwt  haar eigen wereldbeeld op. De vraag is of de inhoudelijk verwerving verschilt?'

Erasmusprijs

Onderzoeksjournalistiek, dat is het thema van de editie 2018 van  het Erasmus festival. Door  de 77-jarige Barbara Ehrenreich, die dit jaar [27 november 2018 in Paleis op de Dam] het laureaat in ontvangst mag nemen. Die prijs heeft zij te danken aan haar inzet voor het actuele debat over waarheidsbevinding en doordat zij gezien wordt als voorvechter van kritisch denken en fact finding. Daarmee belichaamt zij het Erasmiaans denken anno nu.  

De Vlaamse journalist en managing
director van journalsmfund.eu Ides Debruyne
.
Debruyne is tevens jurylid van
de stichting Preaemium Erasmianum 

foto © paul kriele, 21 november 2018.
....................................................................................l

Ides Debruyne, die  later zou spreken, haalde de criteria aan die de jury noemde om Barbara Ehrenreich de Erasmusprijs toe te kennen aan gaf voor dit laureaat: de moed om zich zelf in de strijd te werpen, ze geeft een stem aan groepen die anders niet gehoord worden en zij is een voorvechter van kritisch denken. 

Eva van Pelt zorgde met haar omfloerste stem en
begeleid door haar gitaar voor wat subtiele gezongen liedjes. 


foto © paul kriele,  21 november 2018.
.....................................................................................................................................

Lang liep de discussie over wat onderzoeksjournalistiek mag zijn omdat de panelleden met name Tromp niet ziet zitten dat een journalist zich belichaamt in het onderwerp en de sfeer van zijn onderzoeksproject, zoals dat een zgn. ‘salafistische’ journalist heeft gedaan. ‘Wat is dan nog echt  en waar en voor de lezer controleerbaar,’ vroeg Jan Tromp zich af.

Na het belang van onderzoeksjournalistiek te hebben aangegeven, ging de discussie onder meerover de democratie en de journalistiek. 'In Engelse dorpen volgt geen journalist nog de dorpspolitiek. ‘Waar blijft de democratie..?’ stelde Lodewijks, de inleiding van oud-burgemeester Ton Rombouts volgend. Die registreerde in zijn inleiding de toename van niet democratische landen: Afrika, Zuid – en zelf Noord-Amerika, maar ook in Polen, en Hongarije. ‘Let wel,‘ zei Rombouts, ‘dat is niet eens met een coupe gebeurd. De rechterlijke macht is een van de peilers van de democratie en de vrije pers is daar de poortwachter  van. Om die ontwikkeling mogen we ons best zorgen maken.’
Ides Debruyne tipte hier terloops ook even de toenemende bedreigingen aan.

Ton Rombouts en de Vlaamse gastspreker van journalismfound.eu Ines Debruyne  stelde dat onderzoeksjournalistiek in Nederland nog weinig voorkomt. Er zijn al wel stimuleringsfondsen en er worden een paar miljoen aan subsidies beschikbaar gesteld om onderzoeksjournalistiek mogelijk te maken. Maar de Persgroep blijft achter:  er is geen geld voor en het heeft geen prioriteit*. Maar onlangs hebben in Brabant de redacties van drie kranten een onderzoeksploeg gevormd om gezamenlijk het aspect ondermijning en de maatschappelijke ontwrichting in kaart te gaan  brengen.

*Dat bracht Ron Lodewijks er toe te stellen, dat na de krant van Teulings, toen Brabant Pers en daarop Wegener, op het moment dat Wegener omviel wij met ons geld, voor de neus van een commerciële koper, uit het journalistenfonds de krant hadden moeten kopen. Dan zou er een onafhankelijk,  zelfstandig, journalistieke krant zijn ontstaan. Onder Wegener is de regiopers uitgemolken,' voegde Lodewijks er nog aan toe.
Maar hier kreeg ook de Persgroep met haar karige betalingen nog een sneer. 
En dan de redactie van het BD, die kantoor houdt even buiten de binnenstad. Dat is een erg slechte aanpak voor de stadsjournalistiek,
sprak Alink

*Projecten voor onderzoeksjournalistiek
Ondermeer De Correspondent, De  Balie en Spot on stories behoren tot de 23 projecten die met subsidie een project onder de kop Onderzoeksjournalistiek gaan uitvoeren. Zie de projecten op svdj


De forumdiscussie olv Jantine Schuit met vlnr stadschroniqueur Eric Alink, oud-Volkskrant redacteur Jan Tromp en voormalig provinciaal redacteur Ron Lodwijks.

foto © paul kriel, 21 november 2018.
..................................................................................................



De jeugdige journalist Maar hoe leer je jonge journalisten om onderzoek te gaan doen? ‘Laat  ze eerst groeien in hun vak. Want leren kijken en geduld hebben te kijken, zijn twee belangrijke eigenschappen,’ aldus Alink.'Veel oefenen is onontbeerlijk'. 'De jeugd heeft een ander wereldbeeld,'sprak Tromp. 
'Hier is de NOS-site een goede aanrader. Die geeft een goede mix van zinvolle en relevant nieuws'.
'Ja,' zei Lodewijks: 'De NOS is gesusidieerd en wij [van de krant] niet. Maar je moet je in iede rgeval niet verlagen tot ranzige journalistiek.'

Zo heb ik dat ook in mijn project voor het Brabants Dagblad  [intern op het bureau drie maanden de politie gevolgd..]  En hoe maak je van onderzoeksjournalistiek een verdienmodel?,  vroeg Ides Debruyne zich af:  ‘Door innovaties. Maar dat moeten ze wel zelf doen. Maar de redacties mankeren het aan managementkwaliteiten en er is geen businessplan.  Maar,’ zo sloot DeBruyne zijn aandeel af, ‘dat we aan het begin staan van een tijd waarin erkenning volgt van het belang van onderzoeksjournalistiek. ‘
Uit de zaal kwam de vraag; 'Nemen jullie ook de verantwoording van de kosten?  'Het verdienmodel is natuurlijk de internetversie,'reageerde Tromp. 'Eerst dacht men nog dat het gratis is..Maar de idee moet groeien dat dat niet zo is.'

In een nazit in de foyer bood Rombouts alle 100 aanwezigen, ‘ook al ben ik een oud burgemeester’, een consumptie aan

  

 



Terug naar boven