Vincent van Gogh en zijn intimi met familie, vrienden & diens modellen

Printerversie
Gepubliceerd op: 19-09-2019 | Gewijzigd op: 20-09-2019
Vincent van Gogh en zijn intimi [op groot affiche]  Madame Ginoux, een cafébazin in Arles, waar Vincent kamers had gehuurd.


De Tentoonstelling Van Goghs intimi geeft een gezicht en vertelt het verhaal over vrienden, familie en de modellen met wie Van Gogh in zijn leven te maken heeft gehad en hem hebben gevormd.
Van Gogh heeft vier relaties gehad, maar bij geen van die vrouwen heeft hij ooit een baby kunnen verwekken.  Een van hen was een cafébazin Marie Ginoux van Café la Gare in Arles en een andere was prosittuée.  Enkele goede relaties onderhield Vincent met kunstenaars en ook die met broer Theo had hij een erg goede band. Theo heeft twee jaar bij Vincent in Parijs gewoond .

De relaties van Vincent van Gogh 
 
... ....
De Italiaanse Agostina Segatori met wie Vincent kennis maakte, maar  de aanwezigheid van Theo belette hem zijn geliefde brieven te schrijven. Zij was
de uitbaatster van café Le Tambourin
in het Parijse Mont Martre.

© Van Gogh Museum Amsterdam.  

-Rechts boven: Vincents Haagse periode.
Een weinig  knap volksbuurtenmeisje Sien Hoornik , juist waardoor 
Vincent er wel iets in zag om haar uit
te tekenen. Hij heeft het bij deze
prostitué 'Sien een jaar volgehouden.


©1882-1883 Musuem Kröller Müllermuseum in Otterloo. 
.. -Boven: Madame Ginoux de
afébazin uit Arles bij wie
Vincent een kamer had gehuurd.

©1890, galeria nazionale d'arte
moderne e contemporamnea

-Links: La Berceuse, de wiegster,  een topstuk uit de colletie zoals Helewise Berger deze Madame Roulin noemt. 
© 1889 the art institute of Chicago.
 
Margot Begemann een van Vincent
-ook weer- instabiele vriendinnen.
Margot was 12 jaar ouder dan Vincent.

© particuliere collectie.
 
De weduwe Kee Vos met zoontje Jan,
een nicht van Vincent [dochter van
oom Johannes Paulus Stricker] met zoontje Jan. Vincent onderhield kort, maar ook
heftig en geforceerd, een relatie met haar.
Dat werd door de familie afgeraden. 
Het conflict liep hoog op. Zelfs 
broer Theo koos dit keer niet zijn kant.


foto © 1879 Van Goghmuseum Amsterdam. 

Bijzonder was de vriendschap te noemen met de eveneens-  instabiele dokter Paul Gachetvan het ziekenhuis Saint Paul Mausole in Saint Remis waar Vincent korte tijd verbleef. Kort daarna [27 juli 1890] zou hij met een dodelijk schot een einde [twee dagen later] maken aan zijn leven.
Gachet was ook kunstenaar, maar had evenals Vincent psychische problemen .Onder Vincents relaties bevond zich ook de Iltaliaanse Agostina Segatori. Maar dat was in de Parijse tijd  toen Vincent met Theo samenwoonde, hetgeen hem belette haar liefdesbrieven te schrijven. 
 
.... ......
Vincent en Theo van Gogh twee
topstukken uit de collectie. De een
Vincent heeft groene en Theo [ 1 mei 1857  + januari 1891]  heeft lichte, grijs/blauwe ogen.
© 1887
.........................................................................................
Vincent van Gogh [*30 maart 1853 + 29 juli 1890] die door zijn  groene ogen het verschil maakt met zijn broer.   © 1887. 
...................................................................................................


In de tentoonstelling Van Goghs intimi. Vrienden, familie, modellen doorbreekt Het Noordbrabants Museum het hardnekkige beeld dat Van Gogh (1853-1890) een eenzame, getormenteerde man was die in zijn tijd weinig waardering, respect of erkenning kreeg. Dit beeld is feitelijk onjuist. Vincent van Gogh was geen makkelijke man. Met zijn directheid, haast obsessieve gedrevenheid en kritische blik stootte hij mensen in zijn omgeving af. Maar velen waren ook op hem gesteld.
 
Vriend, dokter kunstenaar dr. Paul Gachet van het ziekenhuis  Saint Paul Mausole,waar Vincent laatstelijk verbleef. Evenals Vincent was deze man psychisch niet stabiel. Dat maakte wellicht de verwantschap...
foto © 1890, Kröller Müllermuseum Otterloo.
Vincent van Gogh was een van
de zeldzame mensen die zijn vrienden nooit vergat.
Een quote waarmee conservator 
Helewise Berger haar toelichting besloot

Op de condoleance stond onder meer:
'Een groot kunstenaar is dood'.

Vincent  onderhield innige en veelal langdurige relaties met de mensen om hem heen: vrienden, familie, modellen, collega-kunstenaars en geliefden. In Van Goghs intimi krijgen Vincents relaties een gezicht en stem middels 99 bekende en minder bekende schilderijen, schetsboeken, werken op papier, foto’s en brieven.
Een groot stamboomoverzicht en een grote landkaart laten zien al de personen met wie Vincent in zijn 34 jarige leven te makeheeft gehad en in welke 24 plaatstem hij ooit is geweest. 
 
..... ......


-Boven: Conservators Sjraar van Heugten [voormalig hoofd Collecties van het Van Gogh Museum en Helewise
Berger [conservator 19-de en begin 20ste -eeuwse kunst bij Het Noordbrabants Museum], die bij de expo een toelichting aan de pers gaven. 
Onder toezicht van beiden wordt hier het 
laatste binnengekomen schilderij opgehangen.
Het betreft het portret van Marcella Roulin.


-Links: De gedeputeerdenzaal in
Het Noordbrabants Museum waar de pers
over de expositie werd geïnformeerd. 


foto's ©  paul kriele, 19 september 2019.
..............................................................................................................
 

De tentoonstelling is samengesteld door gastconservator en Van Gogh-expert Sjraar van Heugten, in nauwe samenwerking met conservator Helewise Berger (19de- en begin 20ste-eeuwse kunst). Verschillende gerenommeerde Nederlandse en internationale musea alsook particuliere bruikleengevers stelden werken beschikbaar. Daaronder The Art Institute of Chicago, Galleria Nazionale d’Arte Moderna e Contemporanea, Kröller-Müller Museum en Van Gogh Museum. 

Op de expositie  komen de belangrijkste personen in Vincents leven in chronologische volgorde aan bod. Van zijn jaren in Brabant en Den Haag, de periodes in Parijs en Zuid-Frankrijk tot aan zijn dood in Auvers-sur-Oise op 29 juli 1890. Zijn gezinsleven en familie, zijn liefdes maar ook zijn vriendschappen met o.a. kunstenaars als Anthon van Rappard, Anton Mauve, Émile Bernard, Paul Gauguin, Henri de Toulouse-Lautrec en Paul Signac worden belicht. 
Stamboom van de Van
Goghs, waarop ook de relaties/vrienden van
Vincent zijn opgenomen.
.................................................
 

Roots in Brabant - Van Goghs familie Van Gogh was de oudste zoon van Anna Carbentus en Theodorus van Gogh. Hij werd geboren op 30 maart 1853 en groeit op in een gezin van zes kinderen. Hij heeft twee jongere broers (Theo en Cor) en drie jongere zussen (Anna, Lies en Wil).
Het door Paul Signac
in 1935 getekend huis van Vincent van Gogh in Arles [rechts met luifels] 


© particuliere collectie.
............................................................
 

De moeizame relatie met zijn vader in de laatste jaren van diens leven voedt het beeld dat Van Goghs band met zijn familie slecht was en dat de problemen die hij ondervond in zijn leven zijn toe te schrijven aan zijn strenge ouders en de beklemmende religieuze opvoeding. Dit beeld vereist een stevige nuancering. Vincent wist met zijn gedrag en ideeën de verhoudingen vaak op scherp te zetten. Toch bleven zijn ouders hem tot aan zijn dood steunen. Ze gaven hem onderdak, kleding en geld en steunden hem in zijn ambitie om kunstenaar te worden. De relatie met zijn familie was weliswaar vaak stroef, maar Van Gogh kwam uit een warm nest en de liefde voor zijn ouders was diepgeworteld. Het gezin Van Gogh en de familie van vaders- en moederskant hebben hem in grote mate gevormd. Vincent kreeg zijn liefde voor literatuur en natuur mee van zijn ouders en moeder Anna gaf hem waarschijnlijk tekenles.
 
..... De bijbel die Vincent een half jaar na vaders
dood schilderde met er naast een gedoofde kaars,
slaat op vaders dood maar meer nog hun tegenstellingen.
Rechts de  naturalistische roman La joie de vivre van Emile Zola.

  
© 1885 van goghmuseum, amsterdam. 
....................................................................................................

Dat Vincent deze bijbel schilderde zegt iets over zijn relatie met zijn vader uit zijn meer geloofsgevoelige verdiepingperiode. Maar daar haakte hij ook weer af.  Die bijbel toont het verschil in gedachtengoed tussen Vincent en zijn vader die op 26 maart 1887 overleden was.

De expositie Van Goghs intimi is nog t/m 12 januari 2020 in Het Noordbrabants Museum te zien.

Conservator wijlen MaureenTrappeniers
Directeur Charles  de Mooij betuigt in zijn voorwoord in de dikke en van boeiende informatieve teksten voorziene catalogus eerbetoon aan de in 2016 overleden MaureenTrappeniers, conservator kunst na 1870 en gerespecteerd Van Goghkenner. 

Terug naar boven