Oudste charter centraal bij viering Leuven x 's-Hertogenbosch

Printerversie
Gepubliceerd op: 28-01-2012 | Gewijzigd op: 20-03-2013
Vanmorgen - zaterdag 28 januari 2012 - werd met toespraken door de schout van Leuven en de burgemeester van ’s-Hertogenbosch, resp. Louis Tobbak en Ton Rombouts en door stadsarchivaris Rolf Hage in het stadhuis herdacht dat 750 jaar geleden tussen de Brabantse steden Leuven en ’s-Hertogenbosch, een stedenalliantie werd gesloten.

Het originele charter werd in een kist door de Oude Schuts, onder begeleiding van de Koninklijke Harmonie in escorte van het stadsarchief naar het stadhuis gebracht.

Dat charter is, aldus archivaris Hage, het oudste charter dat het stadsarchief bezit. 'Het lijken wat saaie dingen, maar als je de unieke achtergrond kent, is dat toch anders. Het zeldzame perkamenten document werd in 1261 [ipv 1262 vanwege de oude jaartelling] in tweevoud gesloten.'
Leuven bezit ook een exemplaar, maar zo zei Rombouts later, het is ze kwijt geraakt. Daarom schenkt Den Bosch schout Louis Tobback alsnog een kopie.

Hage vervolgt: 'Dat met stadszegels en stadswapens gesierde document kon met moeite even worden uitgeleend. Vandaag ligt het een dag lang achter glas voor het Bossche publiek ter inzage in de hal van het stadhuis,' zei Hage.

Na afloop werd hen door de gemeente bij ‘De Heren van Leuven’ een kop koffie met Bossche bol aangeboden.




Vertrek bij Stadsarchief
-Boven: In escorte met de Koninklijke Harmonie olv voorzitter Harry van de Krabben voorop, trok de stoet waarin de Oude Schuts in een kist  het 750 jaar oude charter meedraagt, van de Bloemenkamp naar het stadhuis.
Aankomst op de  Markt
-Links: Rob van de Laar, hoofd bureau externe dienstverlening van het archief met daarachter leden van de Oude Schuts.

foto's © paul kriele, 28 januari 2012.

‘Het was,‘ zo vervolgde Hage zijn toelichtende toespraak, ‘in de 13e en 14e eeuw gewoon om allianties tussen steden te sluiten uit onder meer vriendschap en voor bijvoorbeeld hulp in oorlogstijd. Na 1262 was het sluiten van stedenbonden gebruikelijk. Maar na de 14e eeuw raakte dat in onbruik.
De tekst uit het charter werd kort na sluiting in Leuven op de Bossche Markt aan het publiek voorgelezen, sprak Hage. Meteen daarop is het in een stevige houten kist in de toren van de Sint Jan bewaard.
Later is het overgebracht naar het Stadsarchief.


-Boven: De Koninklijk is met het charter, gedragen door de Oude Schuts, aangekomen bij het stadhuis, waar gastheer burgemeester Rombouts met aan zijn zijden de schepenen van Leuven Louis Tobback [r.]  en Dirk Vansina [uiterst links] en wethouder Huib van Olden hen vanaf het bordes verwelkomt.
-Rechts: Voorzitter Harry van de Krabben van 'de Koninklijke' en stadsarchivaris Rob van de Laar en midden tussen hen in Suzanne van Iersel, senior communicatiemedewerkster bij de gemeente.

foto's © paul kriele, 28 januari 2012.
 

Toespraak Rombouts over o.a. stedenbanden
Ook burgemeester Rombouts sprak over deze ontwikkeling, maar deed een stap van 750 jaar voorwaarts. Rombouts meldde over een meer recente stedenband. Kort na de Tweede Wereldoorlog sloten steden aan weerszijden van de Duits-Nederlandse grens vriendschapsbanden met elkaar. ‘We kunnen niet altijd vijanden blijven,' aldus hadden zij zich voorgenomen. Ook de Europese Unie stimuleert het sluiten van stedenbanden. Dus dit al oude gebruik is toch weer nieuw leven ingeblazen, sprak Rombouts die twee vergeten stedenbanden, die Den Bosch met een Chinese [Wuxi] en met een Taiwanese stad heeft gesloten, aanhaalde… Voor Hsin Tien was Den Bosch de 53ste op rij... , aldus de veelzeggende opmerking van Rombouts.

De archivarissen Rolf Hage [midden links] en Rob van de Laar [vooraan] brengen het charter over in een speciale vitrine opgestemd in de hal van het stadhuis, waar het deze zaterdag de 28ste januari 2012 tentoon gesteld werd. Burgemeester Rombouts en de schout Louis Tobback en Dirk Vansina bekijken -met uitleg van archivaris Rolf Hage - het eeuwen oude charter.
foto's © paul kriele, 28 januari 2012.

Feiten waarom Rombouts zich afvroeg of een dergelijke stedenband nog wel zin heeft..?
Vorig jaar had hij met zijn gezin Auswitz bezocht. Daar was het bekende bord [‘Arbeit macht frei’] boven de ingang gestolen, maar weer teruggekeerd.
Niet die spreuk bracht Rombouts naar voren, maar ‘Wie zijn geschiedenis niet kent is gedoemd te herhalen’.
Ofwel: men moet zijn lessen uit de geschiedenis leren.
‘Moge dit een inspiratiebron zijn voor de toekomst. En met die toekomst kwamen in beeld het Jeroen Boschjaar in 2016. Maar in dat jaar herdenkt Leuven ook dat 500 jaar geleden Thomas More met zijn geschrift Eutopia verscheen.

In 2016 wil een kunstenaar, zo had hij Rombouts verteld, bij de Verkadefabriek in de Dieze een eiland Eutopia inrichten.



Bestuurscentrum
Na deze ceremonie toog het gezelschap, dat onder meer bestond uit een grote deputatie uit Leuven, Bossche wethouders en raadsleden, naar de Oranjegalerij en vervolgens naar het Bestuurscentrum.
‘Alink heeft steeds de stad de maat gemeten. Daarin kwam Leuven niet voor. Dat gaat de chroniqueur nu inhalen,’ stelde ceremoniemeester Jan de Wit van het kabinet van de gemeente in zijn inleiding op de eerste gastspreker.
Stadschroniqueur Eric Alink haakte met zijn column in op de actualiteit van de stedenband.
Publicatie van de column op   www.Bosschekroniek.nl  volgt pas later dit jaar.




De gouden Stadssleutel van Leuven [kopie] die burgemeester Tobback van  Leuven aan diens collega Rombouts aanbood.

foto © paul kriele, 28 januari 2012

Beste Brabantse dichter
Ook twee studenten, die als winnaars uit de wedstrijd 'Beste Brabantse dichter' waren gekomen, die door de Brabantse bibliotheken wordt georganiseerd, droegen een gedicht voor. Zie foto: Jonathan Griffioen en Daan Zeijen.

Dirk Vansina, schepen van de stad Leuven, diens vader Alfred was vandaag door ziekte verhinderd, maar Vansina sr. was in 1985 -als toenmalig burgemeester - wel als gast aanwezig op de stadsfeesten rond 800 jaar ‘s-Hertogenbosch.



-Boven: Stadschroniqueur Eric Alink met een speciale column die toegespitst was op de stedenband met Leuven. Links de eregasten en gastheer Ton Rombouts [uiterst links]. In diezelfde rij, uiterst rechts, de voormalig kabinetchef René van der Sanden.
-Links boven: Twee winnaars van de jaarlijkze wedstrijd 'de Beste Brabantse [Nederlandse én Vlaamse] dichter': Jonathan Griffioen [l.] en Daan Zeijen in gesprek met burgemeester Rombouts.
Op 3 maart a.s. zullen zij hun gedicht - ook - in Leuven voordragen.
-Links: In het Bestuurscentrum werd de film vertoond 'Eeuwen lang verbonden' van Ellen van Kempen  en het bijbehorende boek uitgereikt.


foto © paul kriele, 28 januari 2012.

Ernstig incident
Voorafgaand aan het welkom in de Oranjegalerij werd door burgemeester Rombouts een minuut stilte in acht genomen voor het verlies van Véronique van de Kerkhove, directeur van het museum ‘M’ in Leuven.
Bij de door een verkeersongeval omgekomen stadgenoot sprak Louis Tobback een In memoriam en refereerde aan een artikel in de NRC over het Bossche Museumkwartier.
‘Véronique, die de stedenband een warm hart toedraagt, heeft nog aan de brochure rond 750 jaar Stedenband meegewerkt.
Zij zou zich sterk kunnen herkennen in de opzet van het Bossche museumkwartier, waar oud en nieuw samengaan. Het lijkt heel fel op wat je in Leuven hebt gedaan. Het meest treffende is dat je dezer dagen ergens Véronique van de Kerkhove tegen zult komen,‘ sprak Tobback.

Het moment van de toespraak van Rombouts waarin hij wat klein zeer deponeerde bij de regels en feiten waarmee Leuven het charter van 1262 had overschreden...Op de achtergrond de Leuvense schout Louis Tobback die wat ernstig stond te overwegen hoe Rombouts van repliek te gaan dienen

Ondank de kritische nootjes van zijn collega ondertekenden de schepen van Leuven Louis Tobback het  Bossche gastenboek van 1985 waarin ook de koninklijke famiie, paus Paulus II en Vazlav Havel een handtekening hadden geplaatst.

foto's © paul kriele, 28 januari 2012.

In een wat speelse en enigszins kritische speech legde Rombouts de vinger aan de pols en verweet Leuven dat ze het charter was kwijtgeraakt. ‘Shame on you Leuvenaren’, waarbij Rombouts nog eens de letterlijke tekst uit het charter aanhaalde:’.opdat dit niet in vergetelheid raakt’.
Met nog een voorbeeld -de vaandeloverdracht door prins Willem van Oranje in 1830 [schilderij in het trappenhuis van het stadhuis] - adstrueerde de burgemeester dat Leuven zich niet aan de tekst van het charter heeft gehouden…
Tobback placht bij zijn bezoeken aan Nederland steeds te zeggen een ware Organist te zijn, maar de feiten spreken dat tegen.

Aan het slot van deze officiële ontmoeting tussen afgevaardigden van twee historische Brabantse steden boden Kees van den Oord [co-auteur] en Ton Meulman de beide burgemeesters het boek en de dvd aan 'Eeuwenlang verbonden'.

De overige auterus zijn: Jacques Baartmans [voormalig docent Nederlands Sint Chrysostomuslyceum in Boxmeer] , Marika Ceunen [archivaris stadsarchief Leueven], Jeroen van den Eijnden [Nationaal Monument Kamp Vught],
Frans van Gaal [docent KW1 -College], trainer School voor de Toekomst],Theo Hoogbergen [voormalig docent Nederlands aan diverse middelbare scholen en rector  Peellandcollege], René Kok [docent geschiedenis Sint Janslyceum], Henk van der Linden[vice voorzitter van de stichting Studiecentrum Eerste Wereldoorlog], Jacques Luyckx [oud-redacteur Brabant  Pers], Kees van den Oord [docent geschiedenis Rodenborch College Rosmalen],Valentijn Pacquay [senior archivaris Stadsarchief Den Bosch], Veronique Vadekerckhove [conservator van het Museum 'M' in Leuven . Veronique overleed enkele dagen voorafgaand aan '750 jaar Leuven 's-Hertogenbosch'], Michel Vandenput [gepensioneerd hoogleraar organisatievrandering aan de Radbouduniversiteit], Aart Vos [archivaris Stadsarchief Den Bosch].


Zie ook artikel dd. 22 januari 2012 'Viering Vriendschapsband met Leuven' [met daarin programma-onderdelen]

Terug naar boven